Twitter logo Linkedin logo Pinterest logo
Logo Stichting Living Daylights
Plaatsingsdatum
2 september 2014

De basics van licht en kleur voor wonen en zorg

Als eigenaar van Inner Architecture stelt architect Sechmet Bötger de gebruiker centraal. Met een visie die veel weerklank vindt, maakt ze van de gebouwde een prettig leefbaar geheel.

 

Waar staat Inner Architecture voor?

“Ieder gebouw moet van binnenuit opgezet worden, vind ik. Je begint bij de mens en kijkt naar zijn behoeften, vervolgens ga je van het interieur naar het exterieur en spreekt het exterieur als een stedelijk interieur naar de stad. Ik bekijk een gebouw vanuit de menselijke maat. Gezondheid en een goede atmosfeer staat voor op  ruimtelijke, logistieke en materiaalkeuzes in het gebouw.”

 

Je hebt onder andere een project gedaan in Brielle waar daglicht centraal staat.

“In Brielle heb ik met mijn vorige bureau 126 woningen gerealiseerd aan de haven. Er zijn heel diverse woningtypen die allemaal goed uitzicht en veel divers licht binnen krijgen. Brede doorzon appartementen met twee balkons, geschakelde woningen met tuin en vrijstaande opbouw met 3 oriëntaties van bezonning. Transparanties op het maaiveld, gecombineerd met parkeren zorgt op verschillende plekken van het stedenbouwkundig plan voor zicht op het water.

 

De volumes in Port Brielle zijn zo geschakeerd dat iedere woning minimaal drie daglichtoriëntaties heeft. Een van de kwaliteiten van daglicht is dat het zo enorm rijk is. Genieten van ochtend-, middag- en avondlicht in je woning is echt een pré. Veel woningen in de opzet van Brielle hebben dit. Daarnaast zorgt het water voor reflexties van het licht wat onverwacht donkere hoeken verlevendigt.”

 

Hoe pak je dat aan?

“In de praktijk zie je dat er vaak een daglichtberekening word gemaakt en dan is het wel klaar. Ik vind dat de gevel er is voor het comfort van de mensen binnen. Het beste resultaat ontstaat als het daglicht goed verdeeld wordt in de ruimte. Ruimte oppervlak ten opzichte van grootte, hoogte en aantal ramen is dan een precieze keuze waarmee je lichtkwaliteit vastlegt. Dat moet het uitganspunt zijn. Dan speelt het feit dat daglicht gezond voor je is een belangrijke rol. De dynamiek van het daglicht heeft een wisselwerking met je zintuigen. Reden om in een gebouwvolume veel oriëntatiepunten te maken. Zoals gezegd denk ik dat je ieder gebouw van binnenuit op moet zetten en de gebruiker centraal moet stellen. Comfort, gebruikersgemak en lichtkwaliteit zijn erg belangrijk.”

 

Betitelen opdrachtgevers je werkwijze ook weleens als soft?

“Je moet natuurlijk wel een balans zoeken. Maar ik denk dat de tijd er rijp voor is. Als je woningen wilt realiseren, moet je tegenwoordig goed kunnen inleven in de toekomstig eigenaren van het pand. Een goede gevel waar royaal licht door naar binnenvalt verhoogt de waarde van de woning en geeft wooncomfort. Dit soort uitgangspunten garanderen een hoge kwaliteit als het gaat om bewonersbehoeften. Het was een tijdje in om veel massa te realiseren en weinig ramen. Dat is passé. Het is een bekrompen visie die is ingegeven door financieel en energetisch denken. Ik merk dat de opdrachtgevers een wat dieper gaande visie gericht op mensen en behoeften beginnen te waarderen.”

 

Je hebt een logische werkwijze waarbij je erg op het comfort let. Gebruik je dan in je ontwerpen ook nieuwe technieken?

“We gebruiken nieuwe en oude technieken om bijvoorbeeld licht in ruimte zo optimaal mogelijk te maken. Eenvoudige middelen als lichte kleuren voor kozijnen, afgeronde hoeken of schuine zijden aan kozijnen en negges om het licht zo optimaal en zacht mogelijk het gebouw in te leiden worden gecombineerd met de nieuwste glassoorten en folies. In een gezondheidscentrum in Delft hebben we door het toepassen van een nieuwe lijmtechniek de gehele gevel van glas kunnen maken. In plaats van 16mm gelaagd glas kon met 8mm gehard glas en deze bevestigingsmethode de gevel van glas gemaakt. Een aanzienljke kostenbesparing die de gevel realistisch in kosten maakten.”

 

Een aansluitend aspect in je werk is interieurarchitectuur.

“Ik heb de afgelopen jaren veel bezig gehouden met het belevingsgericht ontwerpen, een visie waarbij de atmosfeer van de ruimte centraal staat en keuzes voor het interieur gemaakt worden vanuit het effect (gezonheid en sfeer) dat ze hebben op mensen. En ik heb dit vertaald naar mijn ontwerpen. Ik krijg in de praktijk ook te maken met projecten waar met eenvoudige middelen als kleur, verlichting en licht een nieuwe interieur gemaakt moet worden.

 

Deze middelen wil je dan zo optimaal mogelijk in zetten om tegelijkertijd een nieuwe sfeer te maken en te zorgen dat mensen zich beter kunnen oriënteren in het gebouw. Dit wil je dan zo optimaal mogelijk benutten. Ik ben nu bijvoorbeeld bezig met de verbouwing van de verkeersruimten en woonkamers een verpleeghuis in Den Haag. Daar wonen ouderen en dementerenden op verschillende verdiepingen. Voor deze doelgroep is verwarring, ook als het gaat om ruimte oriëntatie een belangrijk gegeven om rekening mee te houden. Kleur als uiting van licht speelt daar dan een belangrijke rol.”

 

Hoe ziet je werkwijze er dan uit?
“We werken in dat verpleeghuis met een team met o.a. een bewoner, een manager, een vastgoedmanager en een bewonersraad. Ik haal de verschillende problematieken aan die daar dan spelen. In dit geval is het dat bewoners niet meer hun voordeur kunnen vinden want al die gangen lijken op elkaar. Dit hebben we opgelost door op iedere verdieping met een ander kleurpalet te werken. Het gaat er om dat mensen intuïtief de ruimte herkennen en, dus zonder er over na te hoeven denken, weten dat ze op de juiste plek zijn. Je moet mensen verbinden met hun omgeving.

 

Ik hou rekening met licht en kleur, ook hoe kleur resoneert op je lichaam. Ik denk ook na over hoe de kleuren combinaties eruitzien in zwart-wit. Het is niet de bedoeling dat de vloer en de muur een zelfde grijswaarde hebben. Dan is het voor mensen met slechter zicht, zoals ouderen, moeilijk de vloer van de wand te onderscheiden. Verlichting, en de manier waarop het licht in de ruimte wordt verspreid spelen daarbij ook een belangrijke rol. Je moet bij dementerenden voor zacht helder licht zorgen met een rustgevende sfeer geeft, en tegelijkertijd moet er voldoende licht zijn. Het vraagt om heel veel detail en precisie.”

 

Hoe ervaren de bewoners het eindresultaat?

“Ze vinden het geweldig. Ze mochten in dit project een eigen kunstwerk of een dierbaar voorwerp kiezen wat we vervolgens hebben gefotografeerd en in de gangen opgehangen. De bewoners zijn zo trots als een pauw. De foto’s zijn aanvankelijk bedoeld als herkenningspunt, maar hebben voor een enorme sociale meerwaarde gezorgd.”

 

Meer informatie: www.innerarchitecture.nl