Twitter logo Linkedin logo Pinterest logo
Logo Stichting Living Daylights

Project: Clusius College Alkmaar

Geplaatst op: 6 oktober 2015

Het Clusius College in Alkmaar is uitgebreid met onder meer een imposant atrium van 20 x 50 meter. Daglicht, brandveiligheid en comfort waren belangrijk in dit atrium naar ontwerp van Inbo Architecten.  Sales & Projectmanager Ton Willems van Brakel Atmos vertelt over het atrium.

 

Het Clusius College in Alkmaar verzorgt onderwijs op VMBO- en MBO-niveau op het gebied van natuur, voeding en milieu. Omdat de huidige panden verouderd waren, is besloten om in 2010 de huisvesting grootschalig aan te pakken.

 

Dat leidde tot een gedeelte nieuwbouw (5.000 m2) en een verbouwing van het bestaande hoofdgebouw van 5.600 m2. Het plan van architect Inbo voor het bestaande hoofdgebouw voorzag een stadserf, lees atrium, met duidelijke verwijzingen naar het groen onderwijs. Dit zorgde onder andere voor groene gevels. Om het atrium heen zijn zogenaamde ‘kijkdozen’ gemaakt, die letterlijk uitkragen aan de vloerrand op de tweede verdieping en uitkijken op het atrium.

 

Kas

Inbo heeft het atrium en ontmoetingsplaats als een kas ontworpen. Het glazen dak moest de uitstraling hebben van een kas, maar wél voldoen aan de eisen die worden gesteld aan gebouwen waarin zich veel mensen bevinden.

 

Willems: “Het glasdak bestaat uit drie zadeldaken. Deze zijn opgebouwd uit glasroeden met vierzijdige oplegging en afdeklijsten. Hierin is isolerende zonwerende beglazing opgenomen. Voor het glasdak hebben we een 50-27 beglazing toegepast; dit omdat er screens onder hangen. 50-27 beglazing heeft een lichttoetredingsfactor van 50 procent en een zontredingsfactor van 27 procent.”

 

De screens die bovenin hangen zijn esthetisch en bedoeld om het kasuiterlijk weer te geven. Willems: “Dit hoort bij het ontwerp, het geeft het karakter weer dat past bij de school. De zonwerende schillen konden ook aan de buitenzijde geplaatst worden. Een ander alternatief was geweest om de beglazing aan de buitenzijde een zeefdruk te geven wat de zonlichttoetreding verminderd. Maar voor die optie is niet gekozen.”

 

De screens  zaten in het ontwerp van de architect, vertelt Willems. “Voor de school brengt dit een nadeel met zich mee, want het doek heeft nu jaarlijks onderhoud nodig en is onderdeel van de RWA-installatie geworden. Wat betekent dat je ze moet kunnen schuiven.”

 

Brakel Atmos realiseerde ook vier glazen gevels. Samen met het  glazen zorgen ze ervoor dat er volop daglicht het gebouw in kan stromen. De gevels zijn, net als de daken, opgebouwd uit het Brakel BA-4 glasroedesysteem.

 

RWA

Als je met een atrium aan de slag gaat, is brandveiligheid erg belangrijk. Willems: “Er kan brand uitbreken in het atrium zelf en in de aangrenzende ruimten. We berekenen de vuurlast en dergelijke en berekenen hoeveel rook je in een ruimte kan verwachten. Het rookwarmteafvoer-systeem (RWA) is op basis van natuurlijke afvoer. Als er brand uitbreekt worden alle ramen automatisch opengezet en de warme lucht en rook afgevoerd.”

 

De RWA installatie wordt tevens ingezet voor dagelijkse natuurlijke ventilatie zodat het atrium een comfortabele ruimte is. Willems: “Het systeem heeft temperatuurvoelers die bij een bepaalde temperatuur de ramen sluiten of openen. Er zitten ook detectoren in die alles snel kunnen sluiten als het regent of sneeuwt. Wij werken doorgaans met natuurlijke ventilatie en niet met mechanische ventilatie. Het is duurzaam en geluidsarm én scheelt natuurlijk ook enorm in de kosten.”

 

Hoe engineer je een atrium met het RWA in het achterhoofd? Willems: “Hier vormt het RWA het uitgangspunt. Met de toevoerdelen moet je namelijk altijd onder de rooklaag blijven. Reden dat we de ramen hier niet heel hoog hebben gemaakt, maar in meerdere lagen hebben toegepast.”

 

Natuurlijke ventilatie Omdat de RWA installatie ook wordt ingezet voor dagelijkse natuurlijke ventilatie,  heeft het atrium een prettig binnenklimaat en is het een comfortabele ontmoetingsruimte. In totaal zijn 63 Ventria uitzetramen in de glasdaken geïntegreerd voor rook- en warmteafvoer en 74 uitzetramen voor luchttoevoer.

 

Voor een optimale luchtverdeling zonder tocht is de natuurlijke ventilatie controleerbaar gemaakt. De ventilatiehoeveelheid wordt bepaald op basis van binnen- en buitentemperatuur, windrichting en -snelheid en neerslag.

 

Rekenwerk

Constructief was het realiseren van het atrium een lastige klus. Willems: “Door de drie zadeldaken was het wel anders dan anders. Op een aantal punten liggen kolommen en een aantal liggers waar beweging in zit. We hebben het dak geleverd inclusief goten. In verband met de spatkrachten hebben we berekeningen gemaakt voor nieuwe stalen goten, deze vangen ook de bewegingen van het glasdak op. Het zorgde voor veel rekenwerk, maar het is iets wat we dagelijks doen.”

 

Foto 1 en 3 Eric Minten
Tekst: Gerard Vos

 

 

 

 

Projectinformatie

Opdrachtgever: Centraal Bureau Clusius College

Architect: Inbo Architecten

Aannemer: Bouwgroep Dijkstra Draisma

 

Bouwperiode: september 2013 – november 2015

Brutovloeroppervlak: 5.400 m2

 

De glazen daken, aansluitende glasgevels én de RWA installatie in opdracht van Bouwgroep Dijkstra Draisma.